Dlaczego KSeF podlega RODO - kluczowe zasady przetwarzania danych
Tekst opracowany z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Zasady i ograniczenia
Przetwarzanie danych osobowych w ramach Krajowego Systemu e-Faktur opiera się na przesłance legalności zawartej w art. 6 ust. 1 lit. c) RODO, co oznacza, że operacja ta jest niezbędna do wypełnienia obowiązku prawnego ciążącego na administratorze. Obowiązek ten wynika bezpośrednio z art. 106ni ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r., który nakłada na podatników wymóg wystawiania faktur ustrukturyzowanych. Dane osobowe zawarte w tych dokumentach, mimo ich cyfrowej formy, nie tracą swojego statusu prawnego i muszą być procesowane z zachowaniem zasad integralności i poufności.
Zgodnie z wyjaśnieniami przekazanymi podczas briefingu prasowego Zbigniewa Stawickiego, Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Finansów w dniu 27 stycznia 2026 r., zakres danych w systemie nie ulega rozszerzeniu względem obecnych wymogów ustawowych. Zmienia się jedynie model ich gromadzenia - z rozproszonego na scentralizowany. Faktura ustrukturyzowana posiada unikalny, 32-znakowy numer identyfikacyjny (ID KSeF), który powiązany jest z konkretnymi danymi podmiotu gospodarczego lub osoby fizycznej prowadzącej działalność. Administracja skarbowa uzyskuje dostęp do tych informacji wyłącznie w ramach określonych procedur, takich jak czynności sprawdzające lub kontrole podatkowe.
Kategorie danych osobowych, które są procesowane w systemie KSeF, obejmują szeroki zakres informacji niezbędnych do identyfikacji stron transakcji oraz jej przedmiotu. Katalog ten zawiera przede wszystkim:
- Imię i nazwisko podatnika lub nabywcy będącego osobą fizyczną
- Numer Identyfikacji Podatkowej (NIP) lub numer PESEL (w określonych przypadkach)
- Adres zamieszkania lub adres siedziby prowadzenia działalności gospodarczej
- Adres e-mail oraz numer telefonu, jeżeli zostały dobrowolnie umieszczone na dokumencie
- Szczegóły finansowe transakcji, w tym numer rachunku bankowego oraz terminy płatności
Dane te będą przechowywane w KSeF przez okres 10 lat od momentu ich wystawienia, co koresponduje z terminem przedawnienia zobowiązań podatkowych. Po upływie tego czasu administrator systemu jest zobligowany do usunięcia danych, o ile inne przepisy prawa nie stanowią inaczej. Ważnym aspektem jest fakt, że dane te nie podlegają profilowaniu, a decyzje organów skarbowych nie są podejmowane w sposób w pełni zautomatyzowany w rozumieniu art. 22 RODO.
Administrator danych w KSeF - kto odpowiada za bezpieczeństwo?
Przedsiębiorca pozostaje administratorem danych osobowych zawartych na fakturze, nawet po jej wysłaniu do KSeF i otrzymaniu urzędowego poświadczenia odbioru (UPO). Przykładem może być firma XYZ sp. z o.o., która wystawiając fakturę na rzecz osoby fizycznej (B2C) w trybie offline lub ustrukturyzowanym, odpowiada za poprawność tych danych oraz realizację obowiązku informacyjnego. Chociaż Ministerstwo Finansów udostępnia infrastrukturę techniczną, to na właścicielu firmy spoczywa obowiązek wdrożenia odpowiednich polityk ochrony danych i zabezpieczenia dostępu do tokenów autoryzacyjnych.
Ministerstwo Finansów - Centrum Informatyki Resortu Finansów pełni rolę administratora danych w zakresie funkcjonowania samego systemu KSeF, logów systemowych oraz metadanych generowanych podczas komunikacji z API. Resort zapewnia prawo dostępu do danych oraz możliwość uzyskania ich kopii. Zgodnie z oficjalnymi komunikatami z 28 stycznia 2026 r., system został zaprojektowany w sposób ograniczający wgląd pracowników Krajowej Administracji Skarbowej do faktur - dostęp jest możliwy wyłącznie po uzyskaniu zgody przełożonego i tylko w sytuacjach uzasadnionych procedurami prawnymi.
Współpraca z dostawcami zewnętrznego oprogramowania, takimi jak SaldeoSMART, nakłada na przedsiębiorców obowiązek weryfikacji, czy narzędzia te spełniają standardy RODO. Integracja systemów zewnętrznych z KSeF przez szyfrowane API (SSL) jest bezpieczna pod warunkiem, że dostawca oprogramowania działa jako podmiot przetwarzający na podstawie stosownej umowy powierzenia. Dokumenty przesyłane do systemu są chronione tajemnicą skarbową, co stanowi dodatkową warstwę prawną zabezpieczającą interesy podatników.
Techniczne zabezpieczenia danych w KSeF - szyfrowanie, tokeny, certyfikaty
Dane w KSeF są szyfrowane algorytmem AES-256, co stanowi rynkowy standard ochrony informacji o wysokim stopniu poufności. Bezpieczeństwo transmisji zapewniane jest przez protokół TLS 1.3, który uniemożliwia przechwycenie danych w drodze od podatnika do serwerów Ministerstwa Finansów. Autoryzacja w systemie nie opiera się na prostych hasłach, lecz wykorzystuje zaawansowane metody uwierzytelniania, takie jak tokeny JWT (JSON Web Token), kwalifikowane podpisy elektroniczne oraz Profil Zaufany.
Roman Łożyński, dyrektor Centrum Informatyki Resortu Finansów, podkreślił podczas briefingów prasowych, że system KSeF 2.0 został poddany rygorystycznym testom penetracyjnym. Infrastruktura systemu znajduje się wyłącznie na serwerach zlokalizowanych w Polsce i została wpisana do rejestru infrastruktury krytycznej państwa. Dzięki temu ryzyko wycieku danych do podmiotów z krajów trzecich jest zminimalizowane do poziomu marginalnego.
Jak działa Profil Zaufany w systemie KSeF?
Czym jest formularz ZAW-FA?
DPIA i audyt RODO - jak sprawdzić, czy Twoja firma jest gotowa na KSeF
Ryzyko naruszenia praw lub wolności osób fizycznych przy masowym przetwarzaniu faktur w systemie informatycznym wymusza na wielu podmiotach przeprowadzenie oceny skutków dla ochrony danych (DPIA). Zależność jest prosta: wysoka skala operacji oraz przetwarzanie danych wrażliwych (takich jak numery rachunków bankowych czy szczegółowe dane o zakupach konsumenckich) generują duże ryzyko, co sprawia, że DPIA staje się wymagana. Przedsiębiorstwa, których obroty przekroczyły 200 mln zł i zostaną objęte obowiązkiem KSeF od 1 lutego 2026 r., powinny zakończyć proces audytu do końca 2025 roku.
Przygotowanie firmy do pełnej zgodności z RODO w kontekście KSeF wymaga systematycznego podejścia do weryfikacji wewnętrznych procedur. Kluczowym elementem jest zapewnienie, że faktury wystawiane offline, które mają pełną moc prawną, są terminowo wprowadzane do systemu przy zachowaniu integralności danych. Warto również zwrócić uwagę na fakt, że dane w czatbocie KSeFan są usuwane po 30 dniach braku aktywności, co jest istotną informacją dla działów wsparcia klienta.
Poniższa lista kontrolna ułatwia przeprowadzenie audytu wewnętrznego przed pełnym wdrożeniem systemu:
- Ewidencja uprawnień - weryfikacja, kto w firmie posiada dostęp do generowania tokenów KSeF.
- Szyfrowanie danych w locie - sprawdzenie, czy systemy ERP korzystają z bezpiecznego protokołu komunikacji z API Ministerstwa Finansów.
- Procedura incydentu - opracowanie ścieżki postępowania na wypadek utraty kontroli nad certyfikatem kwalifikowanym lub tokenem.
- Klauzula informacyjna - aktualizacja treści obowiązku informacyjnego o nowy cel przetwarzania (KSeF).
- Aktualizacja polityki ochrony danych - dostosowanie zapisów dotyczących okresu przechowywania dokumentów do wymogu 10 lat.
Przedsiębiorcy nie powinni obawiać się sankcji ani kar za błędy związane ze stosowaniem KSeF w 2026 r., gdyż ustawodawca przewidział okres ochronny do końca tego roku. Pozwala to na spokojne dostosowanie systemów IT oraz przeszkolenie personelu w zakresie bezpiecznego procedowania faktur. Administracja skarbowa wydłużyła pracę urzędów skarbowych do godziny 20:00 w dniach 26-30 stycznia 2026 r., aby wesprzeć podatników w procesie adaptacji do nowych wymogów bezpieczeństwa.
Redakcja · wszystkie artykuły